رویدادهای موسیقی پاپ ایرانی


+ آواها و نواهای جبهه ( قسمت دوم )

 

سی سالگی دفاع مقدس ( 3 )

 

مروری بر آثار و فعالیتهای اهالی موسیقی در 8 سال دفاع مقدس

 

آواها و نواهای جبهه ( قسمت دوم )

 

 

 

 

کجائید ای شهیدان خدایی

 

این قطعه در ردیف مشهورترین آثارموسیقایی آن روزها قرار می گیرد . بیژن کامکار به عنوان خواننده به همراه ارکستر سمفونیک این قطعه را اجرا کرد که البته طی سالیان اخیر محمد اصفهانی نیز آن را به گونه دیگری خوانده است .

 

ممد نبودی ببینی شهر آزاد گشته

 

قطعه مشهور ممد نبودی دیگر اثر مشهور زمان جنگ است که بارها اجرا شده است . این قطعه توسط جواد عزیزی از رزمندگان خرمشهر برای نخستین بار در فراق محمد جهان آرا سروده شد و یکبار خود وی به صورت تمرینی در جمعی آن را اجرا کرد .عزیزی این نوحه را برای اولین بار به حسین فخری داد و وی هم یکبار آن را اجرا کرد و سپس فخری آن را به کویتی پور سپرد . پس از آن در اولین سالگرد آزاد سازی خرمشهر در سال 1362 قطعه ممد نبودی ببینی در مسجد جامع خرمشهر توسط غلام کویتی پور اجرا شد . در سال 1370 مسعود کرامتی با موسیقی محمد رضا علیقلی این قطعه را این بار با موسیقی اجرا کرد گرچه مقداری از شعر آن تغییر کرده بود .

 در سال 1383 کویتی پور این بار با تنظیم مجید رضا زاده و مقداری تغییر در شعر توسط محمد علی شیرازی در آلبوم غریبانه 2 آن را بازخوانی کرد .ملودی این قطعه برگرفته از نوحه ای بود که سالها پیش جهانبخش کردی زاده ( بخشو ) مداح معروف بوشهری اجرا کرده بود .

 

یاران چه غریبانه

 

این قطعه هم جزو مشهورترین کارهای زمان جنگ به حساب می آید . این کار سروده پرویز بیگی حبیب آبادی است که خود یک نظامی بود . اولین بار فرج اله سلحشور آن را اجرا کرد . در ادامه حسام الدین سراج با موسیقی این قطعه را اجرا کرد . سپس این کویتی پور بود که آن را خواند . همچنین آهنگران نیز این قطعه را اجرا نموده است . دوباره کویتی پور این بار در آلبوم غریبانه 1 با تنظیم رضا زاده آن را به شیوه نوتری بازخوانی کرد .

کویتی پور همچنین آثار دیگری مانند : هنگامه پیکاره یاران – ای مهدی صاحب زمان آماده ایم آماده ایم / با رفع فتنه از جهان آماده ایم آماده ایم ، را اجرا نمود .

 

 

آمریکا آمریکا ، ننگ به نبرنگ تو

 

این قطعه گرچه به مناسبت 13 آبان تولید شده است ولی به هر حال با توجه به حمایتهای کشورهای غربی به خصوص آمریکا از رژیم بعث عراق در سالهای جنگ تحمیلی ، به صورت مکرر از رادیو و تلویزیون پخش می شد . اسفندیار قره باغی با آن صدای پرحجم و حماسی خواننده این قطعه می باشد . احمد علی راغب به عنوان آهنگساز و محمد میرزمانی هم در کقام تنظیم کننده این اثر می باشند . حمید سبزواری این شعر را خلق کرده است .

 

 

 

فخری با صدایی جادویی

 

 

حسین فخری دیگر نوحه خوان مشهور و خوش صدای خرمشهری بود که حضور فعالی در مناطق عملیاتی داشت و برخی وی را برترین نوحه خوان جنگ می دانستند .  

 

آهنگسازان جنگ

 

از جمله آهنگسازان فعال 8 ساله دفاع مقدس باید به نامهایی چون : محمد بیگلری پور(که 600 سرود در ارتباط با جنگ ساخت ) ، احمد مرتضی پور ، حسن ریاحی ، احمد علی راغب ، مهیار فیروز بخت ( ای بسیجی ) – محمد علی کیانی نژاد ( من ایرانیم آرمانم شهادت )، همایون رحیمیان ، ابراهیم نظری ( رهبر ارکستر سمفونیک ) - حمید شاهنگیان ومجتبی میرزاده به عنوان یکی از پرکارترین تنظیم کننده ها ...اشاره کرد .

 

شاعران جنگ

 

شاعران فعال در جنگ نیز شامل : مشفق کاشانی ، محمود شاهرخی ، حمید سبزواری ، علی معلم ، نصرالله مردانی ، قیصر امین پور ، سید حسن حسینی ، سپیده کاشانی ، سیمین دخت وحیدی ، سلمان هراتی ، ساعد باقری و ... می باشند . این شاعران ضمن حضور در مناطق جنگی ، اشعار متعددی درباره رزمندگان و فضای حماسه و پایداری سرودند . استاد شهریار نیز جزو شاعران مشهوری است که قطعات شعری فراوانی درباره دفاع مقدس سروده است .  

 

بچه های جنگ

 

بچه ها نیز در این چند سال نقش خود را به خوبی ایفا کردند و کارهایی را خلق کردند که برای همیشه ماندگار شدند .

 

مادر برام قصه بگو

 

گروه سرود بچه های آباده مشهورترین گروه سرود دهه 60 به حساب می آید . این گروه سال 55 بوجود آمد ولی ازسال 60 وارد فاز دیگری شد و زیر نظر آموزش و پرورش و به سرپرستی احمد توکلی  به فعالیت پرداخت . این گروه در همین سال چند کار اجرا کرد . طی سالهای 66 تا 69 اوج کار بچه های آباده بود . این گروه 40 نفره شامل دو خواننده به نامهای محمد حسین توکل و مهدی نظری بود . این گروه در مراسم سپاهیان 100 هزار نفری محمد ( ص) در شیراز در حضور آیت الله خامنه ای رییس جمهور وقت چند سرود را اجرا کرد .

شاخص ترین اثر گروه بچه های آباده قصه مادر نام داشت که در اواخر جنگ اجرا شد و به شدت این کار مشهور گشت . آن روزها این سرود از طریق بلندگوی مساجد و چادرهای که در سطح شهرها مستقر بودند پخش می شد و بچه های آن روز می دیدند که یک نفر هم سن و سال آنها نیز به نوعی واگویه های جنگ را سر می دهد . گرچه تم آن کار غمگین بود ولی با این وجود بازهم برای بچه های آن دوران جذابیت داشت ( مادر برام قصه بگو ).

از دیگر کارههای شاخص این گروه با موضوع دفاع مقدس باید به قطعات ( مو آروم نمی گیرم ) و ( آلاله ) در این زمینه اشاره کرد .

 

بچه های ایران

 

گروهی از بچه های دبستانی سرودی با عنوان بچه های ایران را اجرا کردند که به این صورت شروع می شد : ما بچه های ایران – جنگیم تا رهایی ، که شعر آن توسط وحید نیکخواه آزاد سروده شده بود و به صورت تک خوان و کرال اجرا می شد و با موسیق ارکسترال – سنتی همراه بود .

 

علی کوچولو

 

علی کوچولو سریالی بود که در سال 1361 برای گروه کودک تولید شد . تیتراژ آغازین این سریال به صورت موزیکال توسط بابک بیات ساخته شده بود و با تغییر صدای فهیمه راستگار اجرا می شد . موضوع سریال در مورد پسر بچه خردسالی به نام علی کوچولو بود که پدرش به جبهه ها اعزام شده بود و موضوع سریال درهمین مورد مطرح می شد .

 

 

خلبانان ، پهلوانان

 

قطعه فوق نیز جزو کارهای شاخصی بود که در سال 1361ساخته شد و با صدای جمشید نجفی به صورت فارسی و آذری اجرا شد . فیروز برنجان ( بابک رادمنش ) آهنگساز، تنظیم کننده و شاعر این قطعه بود . از دیگر آثار رادمنش در این زمینه می توان به قطعه پیروزی با صدای خواننده محلی که به مناسبت آزادسازی خرمشهر ساخته شده بود و سلاح مرد برگیریم با صدای غلامحسین قدمی – گلستان وطن و حسین که بود به خوانندگی شاپور رحیمی ، اشاره کرد .

 

کربلا کربلا ما داریم می آییم

 

این قطعه مشهور توسط یکی از بچه های جانباز شیراز خلق شد و بر سر زبانها افتاد . بعدها به عنوان تیتراژ پایانی برنامه روایت فتح قرار گرفت .

 

برادرم رفته به جنگ

 

درویش مصطفی جاویدان نیز پیش از اعزام به جبهه و مجروحیت چندین قطعه متناسب با حال و هوای دفاع مقدس ساخت و خواند . کارهایی مانند : برادرم رفته به جنگ – شهید بی کفن جنگ زده – کوچولو – تفنگ – یاران – وطنم ایران .

 

سرباز

 

لطیف کاظمی جزو خوانندگانی است که چندین سال در مناطق عملیاتی حضور مداومی داشته است . از جمله آثار وی می توان به قطعه سرباز با آهنگسازی مرحوم سلیمی اشاره کرد که در مرکز آذربایجان شرقی تولید شد .

 

آلبومهای جنگ

 

در طول سالهای دفاع مقدس چند آلبوم مربوط به فضای جنگ منتشر شد که به دو کار ویژه می پردازیم :

آلبوم پیروزی با صدای جمشید جم : این مجموعه شامل ده قطعه بود که به مناسبت آزاد سازی خرمشهر تولید شده بود .

آلبوم فصل ایثار با صدای سیامک علیقلی : این مجموعه نیز شامل کارهایی در مورد جنگ و جبهه بود و قطعه مشهورخلیج فارس با نام سرود خاک در همین آلبوم قرار داشت . این آلبوم در سال 1360 منتشر شد و کامبیز روشن روان آهنگساز آن بود .

 

دیگر هنرمندان

 

از دیگر خواننده های فعالی که در سالهای دفاع مقدس هم به مناطق جنگی اعزام می شدند و به اجرای برنامه می پرداختند و هم آثاری را در صدا و سیما تولید می کردند باید به این هنرمندان اشاره کنیم : حسین سرشار – رضا منفرد –– جهانگیر زمانی –– جلال الدین محمدیان – محمد علی قدمی - قاسم رفعتی و ...

 

یاور تخریب چی من

 

سال 67 و در اواخر جنگ برای اولین بار سرودی با عنوان ( یاور تخریب چی من ) بر مبنای ملودی یار دبستانی من ، با شعر متفاوتی اجرا شد .

 

 

 

دیگر آثار

 

از دیگر سرودهای حماسی دوران دفاع مقدس می توان به این آثار اشاره کرد که در قالب سبکهای مختلف تهیه شده اند :

«ای بسیج ای سرفرازان افتخار میهنید»، «شهادتت مبارک ای ..»، «شهیدم من به کام خود رسیدم من»، «آرزومندان به پا خیزید»، «ای فروغ ایزدی»، «ای دشت شهیدان کرب و بلا خوزستان»، «قافله سالار»، «ای کاش در دل ذره ای شور و نوا بود»، رویان هویزه»، «ای برادر که در سنگری»، «ز غم پر کرده ساقی جانم امشب»، «ای لشگر حسینی، تا کربلا رسیدن، یک یاحسین دیگر»، «ای که می دارید فرمان خمینی را مطاع»، «شهید علمدار»، «سرزمین نینوا یادش بخیر»، «ای جان نثاران، حسین یارتان»، «امری نما روح خدا، ما بفرمانیم»،«شیر مردان خدا کرب و بلا در انتظار است»، «بر پا مردان خدا، همّت کنید»، «کاروان الهی بر پا / تازه شد نهضت عاشورا»، «سرباز سرافرازم من / سر بر کف و جانبازم من»، «بهر آزادی قدس از کربلا باید گذشت»، «ای کاروان که می روی شکسته دل به کربلا»، «لاله خونین من ای تازه جوانم  شهید»، «ای از سفر برگشتگان، کو شهیدان ما»، «سبکبالان خرامیدند و رفتند»، «وای خداوندا منم حیران غمینم (سبک دشتی)»، «ای به امید کسان خفته زخود یاد آرید»، «حمله ور شد ارتش خلق ایران»

 

 

 

هشدار : استفاده از مطالب این وبلاگ به هر نحو ، بدون ذکرنام وبلاگ و مدیر آن ممنوع است .

 

 

نظرسنجی

 

اولین و تنها وبلاگ نظرسنجی موسیقی پاپ ایرانی برگزار می کند :

دوستان گرامی ؛ جهت شرکت در نظرسنجی انتخاب 10 آلبوم برتر پاپ مجاز و همچنین انتخاب تعدادی از برترین خواننده های پاپ مجاز به وبلاگ www.music82.persianblog.ir مراجعه نمایید.

نویسنده : alireza bahmyari ; ساعت ٢:٤٤ ‎ب.ظ ; ۱۳۸٩/٧/٤
comment نظرات () لینک